Jednoosobowa firma może w 2026 roku legalnie obniżyć miesięczne obciążenia, ale „wakacje od ZUS” nie oznaczają całkowitego zwolnienia ze wszystkich składek. Wyjaśniam, kto może skorzystać z wakacji składkowych, ile można zaoszczędzić, jak złożyć wniosek RWS i za które opłaty nadal trzeba zapłacić.
Wakacje składkowe pozwalają raz w roku sfinansować część składek z budżetu państwa
- Jeden miesiąc ulgi przysługuje w każdym roku kalendarzowym.
- Składka zdrowotna pozostaje do zapłaty, podobnie jak składki za pracowników.
- Wniosek RWS składa się elektronicznie w miesiącu poprzedzającym wybrany miesiąc zwolnienia.
- Z ulgi mogą korzystać między innymi mikroprzedsiębiorcy wpisani do CEIDG oraz komornicy sądowi.
- Przy pełnym ZUS oszczędność w 2026 roku może wynieść około 1788,29 zł lub 1926,76 zł, zależnie od ubezpieczenia chorobowego.
Na czym polegają wakacje od ZUS w 2026 roku
Wakacje składkowe to dobrowolne zwolnienie z opłacania własnych składek na ubezpieczenia społeczne za jeden wybrany miesiąc w roku. W tym czasie budżet państwa finansuje składki emerytalne, rentowe i wypadkowe, a także dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, jeśli przedsiębiorca spełni dodatkowy warunek.
Ulga obejmuje również składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, o ile przedsiębiorca ma obowiązek je opłacać. Nie trzeba zawieszać firmy. Można normalnie pracować, wystawiać faktury i osiągać przychody.
Najczęstszy błąd polega na traktowaniu tej ulgi jako całkowitego „miesiąca bez ZUS”. W praktyce nadal trzeba opłacić składkę zdrowotną oraz składki naliczane za zatrudnionych pracowników i zleceniobiorców. Według danych ZUS składki objęte zwolnieniem są finansowane z budżetu państwa, więc zachowują wpływ na przyszłą emeryturę i rentę.
Kto może skorzystać z ulgi
W 2026 roku z rozwiązania może skorzystać osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą i wpisana do CEIDG. Uprawnienie obejmuje także komorników sądowych. Wspólnik spółki cywilnej również może złożyć wniosek, ale jako osoba prowadząca własną działalność, ze swojego konta płatnika.
Podstawowe warunki są następujące:
- w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku przedsiębiorca miał zgłoszonych do ubezpieczeń nie więcej niż 10 osób, wliczając siebie,
- w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu działalności przez co najmniej jeden dzień,
- w jednym z dwóch poprzednich lat jego przychód z działalności nie przekroczył równowartości 2 mln euro,
- nie wykonywał działalności na rzecz byłego pracodawcy, jeśli wcześniej na etacie wykonywał dla niego czynności odpowiadające obecnej działalności,
- ma dostępny limit pomocy de minimis.
Do limitu 10 ubezpieczonych wlicza się przedsiębiorca, pracowników, większość zleceniobiorców oraz osoby współpracujące. Nie wlicza się między innymi uczniów i studentów do 26. roku życia wykonujących zlecenie, jeśli nie podlegają odpowiednim ubezpieczeniom.
Próg 2 mln euro nie oznacza, że firma musi być mikroprzedsiębiorstwem pod każdym względem. To jeden z warunków ulgi, a osobno sprawdzana jest liczba osób zgłoszonych do ubezpieczeń. Dlatego przed złożeniem wniosku najlepiej sprawdzić dane za miesiąc poprzedzający, a nie tylko aktualną liczbę pracowników.
Ile można zaoszczędzić na składkach w 2026 roku
Kwota zwolnienia zależy od podstawy, od której przedsiębiorca opłaca składki. Ulga obejmuje składki społeczne do wysokości najniższej obowiązującej podstawy, a nie dowolną, wyższą kwotę zadeklarowaną przez przedsiębiorcę.
| Rodzaj składek | Orientacyjna kwota objęta ulgą w 2026 roku | Co pozostaje do zapłaty |
|---|---|---|
| Pełny ZUS bez chorobowego | 1788,29 zł | Składka zdrowotna oraz składki za inne osoby |
| Pełny ZUS z chorobowym | 1926,76 zł | Składka zdrowotna oraz składki za inne osoby |
| Składki preferencyjne | około 456,18 zł z chorobowym | Składka zdrowotna |
| Mały ZUS plus | Kwota zależna od wyliczonej podstawy | Składka zdrowotna |
Podane kwoty dotyczą składek społecznych i ewentualnie Funduszu Pracy oraz Funduszu Solidarnościowego. Minimalna składka zdrowotna od lutego 2026 roku do stycznia 2027 roku wynosi 432,54 zł, ale w zależności od formy opodatkowania i dochodu może być wyższa.
Z mojej perspektywy największą korzyść odczuwa przedsiębiorca opłacający pełny ZUS, bo jednorazowa oszczędność przekracza 1,7 tys. zł. Przy preferencyjnych składkach ulga jest mniejsza, dlatego często lepiej wybrać miesiąc, w którym firma ma niższe wpływy albo większe sezonowe wydatki.
Jak i kiedy złożyć wniosek RWS
Wniosek o wakacje składkowe składa się wyłącznie elektronicznie na koncie płatnika w eZUS. Nie wystarczy wysłanie pisma papierowego ani skorzystanie z konta spółki, jeśli wniosek dotyczy własnych składek wspólnika.
Obowiązuje prosta zasada: wniosek składasz w miesiącu poprzedzającym miesiąc ulgi. Przykładowo:
- aby uzyskać zwolnienie za lipiec 2026 roku, trzeba było złożyć wniosek najpóźniej do 30 czerwca,
- aby skorzystać z ulgi za wrzesień 2026 roku, wniosek należy złożyć do 31 sierpnia,
- wniosek złożony dwa miesiące wcześniej albo już w miesiącu ulgi nie zostanie rozpatrzony.
Formularz RWS zawiera między innymi informacje o przychodach i korzystaniu z pomocy publicznej. Trzeba również wskazać, czy przedsiębiorca korzysta z ubezpieczenia chorobowego. Jeśli chce otrzymać zwolnienie także z tej składki, musi podlegać chorobowemu co najmniej jeden dzień zarówno w miesiącu złożenia wniosku, jak i w miesiącu poprzednim.
Wniosek może złożyć pełnomocnik, na przykład biuro rachunkowe, ale przedsiębiorca odpowiada za prawdziwość zawartych w nim oświadczeń. Przy pomocy de minimis liczy się łączna wartość wsparcia otrzymanego w ciągu ostatnich trzech lat. Limit wynosi 300 tys. euro, z zastrzeżeniem szczególnych reguł dotyczących niektórych sektorów.
Co trzeba zrobić po uzyskaniu zwolnienia
Wakacje składkowe nie zwalniają z comiesięcznego rozliczenia z ZUS. Za miesiąc objęty ulgą nadal trzeba przekazać odpowiednie dokumenty, między innymi ZUS RCA i ZUS DRA. W raporcie RCA wykazuje się składki społeczne finansowane z budżetu państwa, a składkę zdrowotną rozlicza się osobno.
Jeśli firma zatrudnia pracowników lub zleceniobiorców, trzeba przygotować również dokumenty dotyczące tych osób i opłacić ich składki w normalnym terminie. Zwolnienie dotyczy wyłącznie własnych ubezpieczeń przedsiębiorcy.
Jeżeli ZUS odmówi ulgi albo przyzna ją tylko częściowo, przedsiębiorca powinien opłacić składki zgodnie z otrzymanym rozstrzygnięciem. ZUS przekazuje informacje na konto płatnika w eZUS. Od decyzji odmownej można się odwołać za pośrednictwem Zakładu do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
Kiedy lepiej nie wybierać przypadkowego miesiąca
Najprościej zaznaczyć w kalendarzu dowolny miesiąc i wysłać wniosek, ale takie podejście nie zawsze jest finansowo rozsądne. Ulga nie zwiększa się od tego, że firma w danym miesiącu ma wyższy przychód. Jej wysokość wynika z podstawy składek, dlatego większy obrót nie oznacza większej oszczędności.
Przy wyborze terminu biorę pod uwagę trzy rzeczy:
- sezonowość przychodów, czyli miesiąc, w którym sprzedaż zwykle spada,
- planowane wydatki, takie jak zakup sprzętu, czynsz, składki za pracowników lub zaliczka na podatek,
- ryzyko opóźnienia w rozpatrzeniu wniosku i konieczność zachowania środków na składkę zdrowotną.
Nie warto wybierać miesiąca tylko dlatego, że kojarzy się z urlopem. Można nadal pracować podczas korzystania z ulgi, a prawdziwą korzyść daje dopasowanie terminu do przepływów pieniężnych. Jeśli firma ma trudniejszy finansowo początek roku, styczeń może być dobrym wyborem, ale wniosek trzeba złożyć już w grudniu poprzedniego roku.
Trzeba też uważać na zawieszenie działalności. Sam fakt zawieszenia w miesiącu składania wniosku nie zawsze przekreśla ulgę, ale przedsiębiorca musi spełnić warunek podlegania ubezpieczeniom w miesiącu poprzednim i wznowić działalność na miesiąc, za który chce uzyskać zwolnienie.
Najważniejsza decyzja to właściwe rozdzielenie kosztów
Wakacje składkowe w 2026 roku są realnym wsparciem, ale dotyczą tylko części obciążeń. Przedsiębiorca powinien zaplanować środki na składkę zdrowotną, składki za pracowników i bieżące podatki, a dopiero pozostałą kwotę traktować jako oszczędność.
Najbezpieczniejszy schemat jest prosty: sprawdź liczbę ubezpieczonych, przychody z dwóch poprzednich lat, limit pomocy de minimis i termin złożenia RWS. Dopiero po pozytywnym zweryfikowaniu tych warunków wybierz miesiąc, w którym zwolnienie faktycznie poprawi płynność finansową firmy.
